Ile pali klima?

Badania, raporty i analizy

Przyjemny chłodek w czasie upalnych dni uzyskiwany dzięki zamontowanej w samochodzie klimatyzacji nie jest za darmo. Jak wykazały badania ADAC, zwłaszcza w początkowej fazie schładzania wnętrza, po tym jak auto stało w nasłonecznionym miejscu, układy A/C okazują się paliwożerne. W czasie pierwszych trzech minut schładzania kabiny do 22 °C, przy zewnętrznej temperaturze 31 °C, średniej klasy samochody zużywały od 2,47 do 4,15 litra paliwa na 100 km więcej niż przy wyłączonej klimatyzacji. Do utrzymania stosunkowo niskiej temperatury we wnętrzu wystarczało im później znacznie mniej paliwa – 0,76 do 2,11 litra więcej na każde 100 km przejechane w mieście lub od 0,09 do 0,66 litra na 100 km na autostradzie. Dla temperatury zewnętrznej 28 °C spalanie klimy było niższe, a ilustruje je zamieszczony obok wykres, z wynikami pomiarów dla czterech modeli samochodów, w tym jednego w dwóch wersjach silnikowych.

Z największym zużyciem mamy do czynienia wtedy gdy stoimy w korku, na dworze jest bardzo gorąco, a w kabinie ustawiliśmy niską temperaturę, znacznie poniżej 20 °C. Przysłowiowy szczyt to sytuacja, kiedy ostre światło słoneczne wpada nam przez dużą przednią szybę, bo wnętrze pojazdu nagrzewa się wtedy najszybciej.

Duże znaczenie dla zużycia paliwa ma także typ klimatyzacji. Specjaliści z ADAC stwierdzili, że część urządzeń pracuje z dużą mocą (chłodzenia), niezależnie od ustawionej temperatury. W miarę potrzeb zimne powietrze mieszane jest z ciepłym, aby uzyskać stopień chłodzenia wybrany przez użytkownika, co w praktyce oznacza marnotrawstwo paliwa – przykład Ford Fiesta 1.4 i Mazda 6. Lepsze urządzenia potrafią regulować wydajność chłodzenia kompresora, dzięki czemu samochód zużywa tylko tyle paliwa ile jest niezbędne, np. Audi A4. Wprawdzie kompresor o zmiennej wydajności ma także Opel Vectra, ale nie wyposażono go w zewnętrzne elektroniczne sterowanie, jakie znalazło się w Audi.

Kierowcy mogą w znaczącym stopniu sami wpływać na zużycie paliwa przez klimatyzację. Wystarczy przed wyruszeniem dobrze przewietrzyć kabinę, a otwarcie okien i drzwi nawet przez jedną minutę znacznie ułatwi pracę układu chłodzenia. W początkowej fazie chłodzenia (przez kilka minut) warto zamknąć obieg powietrza, dzięki czemu klimatyzacja nie będzie musiała chłodzić gorącego powietrza z zewnątrz, lecz stopniowo coraz bardziej schłodzone z kabiny. W niektórych modelach samochodów odbywa się to nawet automatycznie. W czasie jazdy okna oraz szyberdach powinny być zamknięte, ale ze względów zdrowotnych, warto je co jakiś czas uchylać, aby nie dopuścić do zbytniego wysuszenia powietrza w kabinie i zapobiec podrażnieniu spojówek czy wysychaniu ust i skóry. Dobrym rozwiązaniem jest schładzanie etapami – najpierw ustawiamy temperaturę nieco niższą niż na dworze, a dopiero później obniżamy ją do wartości docelowej.

Nawiew najlepiej ustawić tak, aby strumień powietrza płynął po ramionach osób jadących z przodu do tyłu. Ze względów medycznych, a także i ekonomicznych, różnica temperatury na zewnątrz i wewnątrz nie powinna być zbyt duża, np. 3 stopnie. W czasie silnych upałów będzie to za mało, ale można łagodzić ewentualny szok termiczny, stopniowo zmniejszając różnicę temperatur na kilka minut przed opuszczeniem pojazdu. Najprzyjemniejsze temperatury są w zakresie 21-23 °C. Warto zwrócić jednak uwagę, że temperatura wnętrza nierzadko odbiega od wartości ustawionej dla układów A/C, także automatycznych. Znaczne różnice występują wewnątrz kabiny, co ilustruje zdjęcie wykonane w podczerwieni. Aby uświadomić kierowcom koszty używania klimatyzacji, ADAC apeluje o ustalenie bliskiej realnej eksploatacji normy testowej i podawanie zużycia paliwa przez układ A/C. Nabywcom umożliwiłoby to łatwe porównanie kosztów eksploatacji, przed wyborem modelu samochodu.