Latarnik

Kapral uczy rekrutów dobrych manier: "Żołnierz zmienia kalesony jak dżentelmen: raz na dwa tygodnie - trza czy nie trza". "Latarnik" też używa świateł przeciwmgłowych jak dżentelmen... Wkoło jest pełno "Latarników" rozświetlających swe samochody jak choinki na Boże Narodzenie. Według sondażu Szkoły Jazdy Renault ponad 25% kierowców włącza przednie światła przeciwmgłowe zawsze podczas jazdy nocą, w deszczu lub śniegu albo gdy tylko pojawia się zamglenie. 40% w ogóle nie zna zasad ich użycia.

Czy deszcz albo lekkie zamglenie to wystarczające okoliczności, w których "trza" włączać światła przeciwmgłowe? Przepisy jasno określają takie sytuacje tylko w stosunku do tylnego światła: gdy widoczność spada do 50 metrów (i ten przepis odnosi się do każdej pory - dnia i nocy). Taką mgłę można "kroić nożem". Podobną sytuację może spowodować śnieżyca. Ile razy w roku zdarza się coś podobnego?

O przednich światłach kodeks mówi bardzo niejasno. Bo cóż to znaczy, że dozwolone jest ich użycie "przy niedostatecznej widoczności"? Czy kiedykolwiek nocą widoczność jest dostateczna? - spyta zaraz jakiś "Latarnik". Lecz czy idzie o to, by doprowadzić rzecz do absurdu?

W ciągu trwającej ponad ćwierć wieku kariery kierowcy tylko kilka razy znalazłem się w sytuacji, w której użycie przednich świateł przeciwmgłowych faktycznie miało sens i okazało się pomocne. Czy przydają się poza tymi nielicznymi przypadkami? Wystarczy prosty eksperyment, by sprawdzić ich właściwości. Każdy, kto wątpi, może go sam zrobić. Na ciemnym, pustym parkingu lub niepublicznej, bocznej drodze zobacz, ile widać, gdy włączone są same światła przeciwmgłowe, bez mijania. Widać ledwie kilkanaście metrów do przodu! Aby się nie rozbić, trzeba by jechać z prędkością może dwudziestu kilometrów na godzinę. Czyli taką, z jaką można jechać, gdy nad drogą zawisa mgła jak mleko lub zaczęła się śnieżyca (i widać tylko jeden, góra dwa najbliższe słupki odległościowe). W podobny sposób można zweryfikować sens użycia przednich świateł przeciwmgłowych w dzień: wystarczy je włączyć i wyłączyć. Widać różnicę? Nie? Więc po co świecić?

Czy zauważyliście, w jakich miejscach najczęściej spotykacie "Latarników"? Na drogach dwujezdniowych i ekspresowych, gdzie "Latarnicy" mkną z prędkościami powyżej 100 km/h i w miastach, gdzie nawet w nocy, w dość gęstej mgle latarnie rozpraszają mrok tak, że widoczność nie spada poniżej 150 metrów.

Skąd na drogach tylu "Latarników"? Mam teorię: masa kierowców wyjątkowo rzadko czyści przednią szybę auta od środka lub wręcz nie robiło tego nigdy. Osadzający się na niej brud (widać go już po miesiącu - wystarczy przejechać palcem) z czasem daje taki efekt, jakby mgła była zawsze. "Latarnikom" zatem radzę użyć ścierki, a może okaże się, że mgła zniknie.

Co ty możesz zrobić z "Latarnikiem"? Niestety, dziś praktycznie nikt już nie reaguje na dawane, wyraźnie sygnały, że te światła przeszkadzają. Pozostaje jedna rada: patrzeć lekko w prawo, a nie w kierunku świateł, starać się zwiększyć dystans.

Jacek Pieśniewski, dziennikarz

Kodeks Drogowy

• Prawo o ruchu drogowym:
• Dział II
• Oddział 8 - Ostrzeganie oraz jazda w warunkach zmniejszonej przejrzystości powietrza

• Art. 30.
  1. Kierujący pojazdem jest obowiązany zachować szczególną ostrożność w czasie jazdy w warunkach zmniejszonej przejrzystości powietrza, spowodowanej mgłą, opadami atmosferycznymi lub innymi przyczynami, a ponadto: 1. kierujący pojazdem silnikowym jest obowiązany:
  a. włączyć światła mijania lub przeciwmgłowe przednie albo oba te światła jednocześnie,
  
  /.../
  
  2. Obowiązek używania świateł, o którym mowa w ust. 1, dotyczy kierującego pojazdem także podczas zatrzymania wynikającego z warunków lub przepisów ruchu drogowego.
  
  3. Kierujący pojazdem może używać tylnych świateł przeciwmgłowych, jeżeli zmniejszona przejrzystość powietrza ogranicza widoczność na odległość mniejszą niż 50 m. W razie poprawy widoczności kierujący pojazdem jest obowiązany niezwłocznie wyłączyć te światła.
  
  Za używanie świateł przeciwmgłowych przy dobrej widoczności można dostać 100 zł mandatu i 2 punkty karne. Wyjątek dotyczy przednich świateł przeciwmgłowych, które mogą być używane także w warunkach normalnej przejrzystości powietrza, ale tylko na drogach oznaczonych jako kręte, np. w górach.

Okiem policjanta

Nieuzasadnione używanie, czy nadużywanie przednich świateł przeciwmgłowych jest powszechną praktyką wśród polskich kierowców. Z doświadczenia wiem, że kierujący tłumaczą się zawsze zwiększeniem bezpieczeństwa, w ich mniemaniu; jak twierdzą, bardziej widoczne jest wtedy pobocze drogi. Otóż jest to złudne bezpieczeństwo. Podobnie można by tłumaczyć ciągłe używanie świateł drogowych: również lepiej widać drogę. Nadużycie dotyczy również tylnych świateł przeciwmgłowych. Każdy kierowca, który miał okazję jechać za takim samochodem wie, co to znaczy. Prowadzenie pojazdu w takich warunkach jest bardzo męczące. Zwracam uwagę, że przepisy Prawa o ruchu drogowym wyraźnie wskazują sytuacje, w których można używać przednich świateł przeciwmgłowych przy normalnej przejrzystości powietrza - tylko na drodze krętej, tj. oznaczonej znakami ostrzegającymi o niebezpiecznych zakrętach A-3 i A-4 z obowiązkową tabliczką T-5, wskazującą początek drogi krętej. Na pozostałych drogach używanie takich świateł jest niedopuszczalne.

Każdy kierujący powinien brać pod uwagę fakt, że na drodze nie jest sam. Jego wygoda nie może innym uczestnikom ruchu utrudniajć prowadzenia pojazdu. Mam wrażenie, że część kierowców używa przednich świateł przeciwmgłowych tylko po to, by się nimi pochwalić!! Pamiętajmy, że światła przeciwmgłowe to nie "halogeny", których z dumą używano w latach 70. czy 80. w "odrasowanym" Wartburgu, Fiaciku, czy Skodzie. Używajmy świateł przeciwmgłowych zgodnie z ich nazwą i przeznaczeniem.

Komisarz Jarosław Mazek, Biuro Ruchu Drogowego KGP

Okiem praktyka

Często do jednego worka wrzuca się wszystko, co jest zainstalowane w miejscu świateł przeciwmgłowych - generalnie mówi się o nich "halogeny". Ale są dwa rodzaje - dalekosiężne i szerokokątne. Te drugie nikogo nie oślepią. Owszem, bywają nieprzyjemne z małej odległości: lecz jak długo trwa wymijanie dwu aut jadących po kilkadziesiąt kilometrów na godzinę? A teraz weźmy inną sytuację: jedziemy nocą, gdzie poboczami chodzą ludzie ubrani na czarno, którzy uważają, że odblaski są dobre dla dzieci. I te szerokokątne światła pomagają. Dalekosiężne - inna sprawa: włączone przy dobrej widoczności oślepiają. Owszem, w Polonezach, jak wisiały byle jak pod zderzakiem, czasem świeciły zwrócone do góry. Dziś w dobrych autach są zamontowane na stałe, nie można popsuć ich ustawienia. Kiedyś na CB upomniał mnie kierowca tira, żebym zgasił przeciwmgłowe. Nikt jadący z przeciwka się nie odezwał, a przecież wielu ma CB. Zgasiłem, ale spytałem go wprost: czy te światła mu rzeczywiście przeszkadzają, czy bardziej denerwują go. I przyznał, że denerwują. A pojedźmy, kiedy pada deszcz ze śniegiem, a z przeciwka zbliża się ciężarówka z całą galeryjką świateł, jak choinka. Wcale nie potrzebuje przeciwmgłowych, żeby przeszkadzać tym, co jadą z naprzeciwka.

Gdyby choć drogi były lepiej oznakowane, linie krawędziowe lepiej widoczne... Bez tego rozgrzeszam tych, którzy używają świateł szerokokątnych. Oczywiście, powyżej 100 km/h te światła nie mają żadnego sensu, bo czas reakcji i droga hamowania są tak długie, że zasięg świateł mijania ledwie wystarcza.

Marek Złoty, szef szkolenia House of Drive - Akademii Jazdy dla VIP