Stulecie Mitsubishi Motors

Rajd Dakar to najsłynniejszy długodystansowy rajd samochodowy na świecie. Rekordowe 12 zwycięstw, jakie odniosły załogi startujące Mitsubishi Pajero w latach 1985-2007 zapewniły marce Mitsubishi i modelowi Pajero status legendy na całym świecie.

Zapoczątkowany przez francuskiego podróżnika Thierry’ego Sabine, rajd Dakar odbył się po raz pierwszy w 1978 roku jako niewielki rajd dla francuskich miłośników jazdy w terenie, a następnie szybko przekształcił się w międzynarodową instytucję, przyciągając uwagę największych globalnych producentów samochodów i motocykli, którzy chcieli zaprezentować i promować swoje produkty w najbardziej nieprzyjaznym regionie świata – na pustyni Sahara.

Po drugiej stronie kuli ziemskiej, inżynierowie i specjaliści ds. planowania produktów Mitsubishi Motors Corporation bacznie przyglądali się rozwojowi nowego segmentu lifestyle’owych SUV-ów.

W 1979 Mitsubishi zbadało grunt za sprawą modelu studyjnego Pajero II Concept, by ostatecznie wkroczyć do formującego się właśnie segmentu w maju 1982 roku z modelem Pajero pierwszej generacji, będącym dalekim krewnym pierwotnego samochodu z napędem na cztery koła: modelu PX33 z 1936 roku.

Mitsubishi Motors po raz pierwszy podjęło decyzję o starcie w rajdzie w 1983 roku za sprawą niewielkiego francuskiego zespołu utworzonego przez firmę Sonauto - ówczesnego importera marki – i zarządzanego przez UIlricha Brehmera.

Samochód w formie bardzo zbliżonej do modelu seryjnego ukończył rajd na 11. pozycji w klasyfikacji generalnej. Za kierownicą podczas debiutanckiego startu zasiadał Szkot Andrew Cowan, który w późniejszych latach w angielskich warsztatach kierował programem rajdowym Mitsubishi Ralliart Europe w rajdowych samochodowych mistrzostwach świata (FIA WRC).

Zespół rozpoczął przygotowanie Mitsubishi Pajero do startów w rajdzie terenowym z pełnym wsparciem kadry zarządzającej w Tokio. Zdobycie pierwszego zwycięstwa w Dakarze zajęło zaledwie dwa lata.

22 stycznia 1985 roku francuski kierowca Patrick Zanirolli i jego pilot Jean Da Silva odnieśli zwycięstwo na tradycyjnej wówczas mecie w Senegalu z przewagą 26 minut i 19 sekund nad kolegami z zespołu, wspomnianym Cowanem i Johnstone’em Syerem.

To wydarzenie było pierwszym i kluczowym czynnikiem, który przyczynił się do zbudowania nieposzlakowanej renomy Mitsubishi Motors w segmencie SUV w ciągu kolejnych dwóch wspaniałych dekad sportowych sukcesów na całym świecie, których do tej pory nie udało się powtórzyć żadnemu innemu producentowi aut typu SUV.

Mitsubishi Motors zyskało status stałego uczestnika Rajdu Dakar, a także wielu innych kluczowych rund Pucharu Świata FIA w rajdach terenowych od roku 1983 aż do ostatniego startu w Dakarze w styczniu 2009 roku.

Firma Sonauto stworzyła wersję modelu PX33 przystosowaną do startów w rajdach terenowych, wykorzystującą podwozie modelu Pajero. Jeden z takich samochodów wystartował w barwach liczącego siedem załóg zespołu fabrycznego w rajdzie Paris-Tunis-Dakar w 1989 roku. Ukończył on rajd na 31. pozycji, a za jego kierownicą zasiadał Francuz Jean-Pierre Jaussaud.

MMC czekało siedem lat na drugi sukces w Dakarze podczas jednej z najdłuższych i najtrudniejszych edycji rajdu, zorganizowanej przez Thierry Sabine Organisation (TSO). W 1992 roku start imprezy miał miejsce w Paryżu, zaś meta w Cape Town, zaś zawodnicy mieli do pokonania 11 afrykańskich krajów i całą długość Czarnego Kontynentu.

Były motocyklista Hubert Auriol przetrwał ogromną burzę piaskową i ominął wojnę domową w Czadzie, aby stać się pierwszym kierowcą w historii rajdu, który wygrał go zarówno za kierownicą jednośladu, jak i samochodu, kiedy to ukończył rajd na pierwszej pozycji za kierownicą Mitsubishi Prototype Pajero w barwach zespołu Sonauto. Jego zwycięstwo przypieczętowało niesamowity wyczyn Mitsubishi, które zajęło wszystkie miejsca na podium w najtrudniejszej edycji Dakaru w historii.

Kolejny rok przyniósł zwycięstwo duetu Bruno Saby i Dominique Serieys – trzecie zwycięstwo dla Mitsubishi – wówczas jeszcze z metą tradycyjnie w Senegalu.

Poziom rywalizacji z roku na rok stawał się coraz bardziej wyśrubowany. Niewielki zespół wywodzący się z warsztatów we francuskiej wsi zaczął zyskiwać renomę za sprawą swojego kunsztu w dziedzinie inżynierii oraz dbałości o detale, które to cechy idealnie uzupełniały jakość i wytrzymałość produkcyjnej wersji Mitsubishi Pajero.

Mitsubishi Motors odniosło zwycięstwo rok po roku w latach 1997 i 1998, kiedy to za kierownicą zasiadali Kenjiro Shinozuka i Jean-Pierre Fontenay. Zwycięstwo „Shino” było pierwszym odniesionym przez kierowcę spoza Europy i miało miejsce podczas pierwszego Dakaru, który odbył się w całości w Afryce – rajd rozpoczął się i zakończył w stolicy Senegalu i obejmował dzień odpoczynku w Agadez w Nigerze.

Pierwsze cztery miejsca w obu rajdach zajęli kierowcy Pajero, zaś utalentowany młody kierowca nazwiskiem Hiroshi Masuoka ukończył rajd na czwartym miejscu za kierownicą nowego Mitsubishi Challenger/Montero Sport, którym startował w kategorii T2 w 1997 roku. Udało mu się powtórzyć ten wyczyn w kolejnym sezonie.

Ranga Dakaru stawała się większa z każdym rokiem, rosła liczba pojazdów na starcie, a media transmitowały wydarzenie na całym świecie. Mitsubishi Motors nie udało się zwyciężyć w kolejnych dwóch sezonach, jednak niezwykły ciąg siedmiu zwycięstw następujących kolejno po sobie rozpoczął się w 2001 roku i trwał aż do stycznia 2007 roku. Sztuka ta udała się zespołowi startującemu z Pont-de-Vaux w środkowej Francji, który wówczas był już zarządzany przez byłego zwycięskiego pilota Dominique Serieysa, który zastąpił Brehmera po jego przedwczesnej śmierci.

Za sprawą zespołów rajdowych Mitsubishi Motors Motor Sports (MMSP) oraz Mitsubishi Ralliart, liczne wersje Pajero stały się niepokonane na jednym z najbardziej wymagających i trudnych terenów na kuli ziemskiej.

Zespół działający pod nadzorem centrali w Japonii i wykorzystujący wiedzę i doświadczenie japońskich inżynierów oraz zaplecze logistyczne niewielkiego zespołu francuskich mechaników i techników, stał się wzorem w świecie sportu motorowego.

Niemiecka zawodniczka rajdowa Jutta Kleinschmidt została pierwszą kobietą na świecie, która zwyciężyła w Dakarze, kiedy wraz z pilotem Andreasem Schulzem sięgnęli po zwycięstwo w 2001 roku – wówczas rajd przebiegał tradycyjną trasą wiodącą z Paryża do Dakaru po raz ostatni.

Masuoka poszedł w ślady Shinozuki w następnym roku, by zapewnić Mitsubishi siódme zwycięstwo wraz z Francuzem Pascalem Maimonem w roli pilota na prawym fotelu.

Stéphane Peterhansel został najbardziej utytułowanym motocyklistą w historii Dakaru za sprawą sześciu zwycięstw w latach 90. Decyzja Mitsubishi, aby wystawić go do startu była niezwykle trafna. Peterhansel zdobył drugie miejsce w klasyfikacji generalnej za kierownicą auta prywatnego zespołu napędzanego silnikiem produkcji Mitsubishi w 2000 roku, zaś jego współpraca z pilotem Jeanem-Paulem Cottretem stała się najbardziej owocną w historii Dakaru.

Duetowi nie udało się osiągnąć wygranej w pierwszym wspólnym rajdzie w 2003 roku na mecie w Sharm El-Sheikh, po tym jak awaria zawieszenia w końcowym etapie rajdu sprawiła, że zwycięstwo zgarnęli Masuoka i Schulz…

Cóż to był za samochód: nowe Pajero Evo, model koncepcyjny przygotowany na targi motoryzacyjne Frankfurt Motor Show w 2001 roku, zmieniony w pustynnego rajdowca – kolejna nowość Mitsubishi w Rajdzie Dakar.

Peterhansel poszedł jednak w ślady Auriola w kolejnym roku, by zostać drugim w historii zwycięzcą Dakaru za kierownicą zarówno motocykla, jak i samochodu. Sztuka ta udała mu się za sprawą miażdżącego zwycięstwa na mecie w Lac Rose w Senegalu, które odniósł prowadząc Pajero Evolution. Rajd ten zakończył się w morderczym upale Zachodniej Afryki, zaś rozpoczął się w śnieżycy w Clemond-Ferrand. Zmienna pogoda podkreśliła wszechstronne zdolności Mitsubishi Pajero, dzięki którym był on zdolny do rywalizacji na najwyższym poziomie, nawet w ekstremalnych warunkach atmosferycznych.

Aż 595 zawodników wzięło udział w rajdzie w 2004 roku, zaś w kolejnej edycji w 2005 roku liczba ta sięgnęła 688. Peterhansel i Cottret obronili swoje tytuły i zapewnili Mitsubishi 10. zwycięstwo za sprawą Pajero Evolution, w rajdzie który rozpoczął się po raz pierwszy w Barcelonie.

W 2006 roku Dakar rozpoczął się w Lizbonie. Mitsubishi zwyciężyło wówczas po raz 11. po zaciętej walce z rywalami na zdradliwych wydmach piaskowych Mauretanii. Były narciarz zjazdowy Luc Alphand wykorzystał serię błędów popełnionych przez Peterhansela, dzięki czemu sięgnął po swoje jedyne zwycięstwo w Dakarze, choć Peterhansel w kolejnym sezonie zwyciężył po raz trzeci, zapewniając Mitsubishi rekordowe, 12. zwycięstwo.

Kierownictwo rajdu było zmuszone do odwołania imprezy w 2008 roku. Następnie podjęto decyzję o przeniesieniu całej trasy do Ameryki Południowej wraz z początkiem 2009 roku.

Wydarzenie to zbiegło się w czasie ze zmianą strategii biznesowej Mitsubishi i spuściło kurtynę na jedno z najwspanialszych pasm sukcesów zespołowych w sportach motorowych wszelkiego rodzaju, od rajdów terenowych jak Dakar, po 5 tytułów Mistrza Świata w rajdach WRC (4 zwycięstwa w klasyfikacji kierowców i jeden w klasyfikacji konstruktorów).

Rajd Dakar w dalszym ciągu jest uznawany za najbardziej prestiżowy rajd terenowy w kalendarzu samochodowych imprez sportowych na świecie, w  którym rywalizują najlepsze zespoły i kierowcy.

Jednak niezależnie od niesamowitych starań i ogromnego talentu kierowców, żaden producent nie zbliżył się nawet do legendarnych sukcesów, jakie odniosła firma Mitsubishi Motors ze swoim modelem Pajero w złotym okresie historii rajdu Dakar i sportów motorowych w ogóle.