Młody kierowca 2026 – jak zdobyć prawo jazdy w wieku 17 lat? Kompletny przewodnik

Patrycja Wojas
Dodane 09.02.2026 07:41

9 minut

Kwestia tego, kiedy i na jakich zasadach młody człowiek może usiąść za kierownicą, zastanawia wiele osób, a zwłaszcza rodziców nastolatków i tych, którzy chcieliby sami już prowadzić samochód w tym wieku. Prawo jazdy od 17 lat w 2026 roku brzmi bardzo kusząco, jednak w praktyce to znacznie więcej obowiązków, odpowiedzialności i kontroli. Niezbędny będzie ścisły nadzór dorosłych i państwa. Sprawdź, jak wygląda uzyskiwanie prawa jazdy w wieku 17 lat i co warto wiedzieć na ten temat?

3 marca 2026 – przełomowa data. Od kiedy 17-latek może wsiąść za kierownicę?

3 marca 2026 roku jest bardzo ważną datą. To właśnie tego dnia wchodzi w życie najnowszy model uzyskiwania prawa jazdy kategorii B. Zgodnie z nim 17-latek, który spełni wymogi formalne oraz zda egzamin państwowy, będzie mógł legalnie prowadzić samochód osobowy. Trzeba jednak mieć na uwadze pewne kwestie. Nie jest to do końca pełnoprawne prawo jazdy w rozumieniu przepisów dotychczasowych.

Dokument wydany osobie niepełnoletniej będzie obowiązywał wyłącznie na terytorium Polski oraz jest obwarowany dodatkowymi warunkami. Takie prawo jazdy automatycznie wciąga też kierowcę w wydłużony okres próbny. Celem wprowadzonych zmian jest wyraźne zmniejszenie liczby wypadków, w których udział biorą młodzi kierowcy. Ustawodawca ma nadzieję na stopniowe wprowadzenie ich w realia ruchu drogowego.

Warunki uzyskania prawa jazdy kat. B przed osiemnastką

Cały proces uzyskania prawa jazdy przez 17-latka jest bardziej sformalizowany i zdecydowanie wieloetapowy. Każdy taki etap ma istotne znaczenie prawne. Pominięcie któregokolwiek z nich będzie skutkowało odmową wydania dokumentu.

Pisemna zgoda rodziców i Profil Kandydata na Kierowcę (PKK)

Podstawowym i niezbędnym krokiem w celu uzyskania prawa jazdy przez 17-latka jest otrzymanie pisemnej zgody rodziców lub opiekunów prawnych kandydata. Bez takiego dokumentu nie będzie możliwe założenie tzw. Profilu Kandydata na Kierowcę, czyli PKK. Jest to specjalna cyfrowa karta kursanta umieszczana w systemie.

Właściwa zgoda rodziców musi:

potwierdzać, że są oni świadomi ryzyka związanego z posiadaniem prawa jazdy przez osobę niepełnoletnią,
akceptować zasady jazdy z opiekunem,
przenosić pośrednio część odpowiedzialności za zachowanie młodego kierowcy na drodze na rodzinę.

Dla rodziców jest to chwila, w której muszą oni realnie ocenić przygotowanie oraz dojrzałość swojego dziecka do prowadzenia pojazdu.

Szukasz nowego samochodu w leasingu? Poznaj ofertę Superauto.pl

Kiedy można zacząć kurs, a kiedy zapisać się na egzamin?

Nowe przepisy dokładnie określają też wiek, kiedy można zapisać się na kurs, a także na egzamin związany z uzyskaniem prawa jazdy przez 17-latków.

Moment, w którym można rozpocząć zarówno udział w zajęciach teoretycznych, jak i praktycznych związanych z kursem na prawo jazdy, to 16 lat i 9 miesięcy. Egzamin państwowy można natomiast zdawać dopiero po ukończeniu 17 lat. Nie ma tu znaczenia, jak szybko ukończono właściwy kurs. Nie ma również możliwości przyspieszenia egzaminu nawet o kilka dni. Dzięki temu możliwe jest zapobieganie wszelkim nadużyciom, a także presji wywieranej na urzędy.

Jazda z opiekunem – najważniejszy wymóg do 18. roku życia

Charakterystycznym elementem wprowadzonych przepisów związanych z wcześniejszym uzyskaniem prawa jazdy jest obowiązkowa jazda z opiekunem. To właśnie ta kwestia odróżnia system polski od klasycznego modelu prawa jazdy. Zgodnie z nowym prawem, nie bez znaczenia jest też, kto będzie pełnił rolę takiego opiekuna.

Kto może być opiekunem? (wiek, staż, historia mandatowa)

Aspekty związane z możliwością uzyskania prawa jazdy przez osoby niepełnoletnie w Polsce to jedno, natomiast kolejnym często zadawanym pytaniem jest to, kto może być opiekunem młodego kierowcy. Ustawodawca w tym zakresie określa precyzyjne kryteria. Osoba taka musi:

mieć ukończone 25 lat,
posiadać prawo jazdy kat. B od co najmniej 5 lat,
nie mieć zakazu prowadzenia pojazdów przez okres ostatnich 5 lat.

Dla młodych kierowców oznacza to, że nie wystarczy więc prowadzić auta w towarzystwie jakiejkolwiek osoby dorosłej. Opiekun musi być kierowcą wiarygodnym z punktu widzenia prawa, a także osobą doświadczoną w prowadzeniu samochodu.

Obowiązki pasażera-opiekuna i kary za jazdę solo

W związku z jazdą z opiekunem od 17 lat, zasady obowiązujące narzucają konkretne zobowiązania na taką osobę. Podczas kierowania pojazdem przez osobę niepełnoletnią z prawem jazdy opiekun musi siedzieć na przednim siedzeniu. Powinien też aktywnie reagować na ewentualne zagrożenia i popełniane błędy. Opiekunowie ponoszą także współodpowiedzialność za wszelkie naruszenia przepisów.

Jednocześnie należy pamiętać, że jazda bez opiekuna, nawet jednorazowa, będzie traktowana jak jazda bez posiadanych uprawnień. Skutki takiego postępowania to przede wszystkim:

możliwe nałożenie konsekwencji finansowych na opiekuna,
cofnięcie prawa jazdy osobie niepełnoletniej,
poważne problemy podczas kolejnego starania się o wydanie prawa jazdy.

Ponadto złamanie powyższych przepisów stanowi duże zagrożenie na drodze nie tylko dla młodego kierowcy i jego opiekuna, ale także innych uczestników ruchu drogowego.

Okres próbny 2026 – co czeka każdego "świeżaka"?

Każdy kierowca, który uzyska prawo jazdy w wieku 17 lat, automatycznie trafi do systemu nadzoru. Trzeba wiedzieć, że okres próbny prawa jazdy 2026 jest w tym przypadku szczególnie rygorystyczny.

Długość okresu próbnego: 2 lata dla dorosłych vs 3 lata dla 17-latków

Jedną z najważniejszych różnic w zakresie okresu próbnego jest w tym przypadku czas trwania:

osoby przystępujące do egzaminu na prawo jazdy po 18. roku życia i uzyskujące wynik pozytywny, mają 2 lata okresu próbnego,
młodzi kierowcy w wieku 17 lat, którzy pozytywnie zdadzą egzamin na prawo jazdy, muszą liczyć się z 3 latami okresu próbnego.

W praktyce to aż 36 miesięcy, podczas których każdy popełniony błąd w ruchu drogowym jest bardzo szczegółowo analizowany przez system.

"Listek" to nie wszystko – limity prędkości w okresie próbnym

W związku z okresem próbnym młodych kierowców obowiązują także obniżone limity dopuszczalnej prędkości. Dotyczy to pierwszych 8 miesięcy po uzyskaniu prawa jazdy. To ograniczenia takie jak:

50 km/h w mieście,
80 km/h poza terenem zabudowanym,
100 km/h na drogach ekspresowych i autostradach.

Przekroczenie ustanowionych limitów może skutkować nie tylko nałożeniem mandatu, ale także dodatkowymi sankcjami administracyjnymi.

Zero tolerancji – alkohol (0,0 promila) i narkotyki pod lupą

Ograniczenia dla 17-letnich kierowców dotyczą również różnego typu używek. Trzeba tu zwłaszcza pamiętać, że limit alkoholu młodego kierowcy w Polsce wynosi 0,0 promila. W praktyce więc nawet niewielka ilość alkoholu np. po piwie bezalkoholowym z przekroczoną normą czy po wypiciu syropu może skutkować nałożeniem konsekwencji prawnych.

Te same zasady dotyczą substancji psychoaktywnych czy narkotyków.

Co grozi za wykroczenia? Kiedy stracisz prawo jazdy szybciej niż je zdobyłeś?

System sankcji i kar dla najmłodszych kierowców zaprojektowano w taki sposób, aby możliwe było odstraszanie od podejmowania ryzykownych zachowań. Mandaty w okresie próbnym 2026 mają dużo wyższą wagę niż w przypadku doświadczonych kierowców.

Limit 12 punktów karnych i kursy reedukacyjne

Przede wszystkim w okresie próbnym młodych kierowców obowiązuje niższy próg. To 12 punktów karnych, po których przekroczeniu prawo jazdy zostaje automatycznie cofnięte. Dlatego też pytanie, ile punktów karnych dla młodego kierowcy w 2026 roku przysługuje zgodnie z prawem, ma tu kluczowe znaczenie. Margines możliwego błędu jest bardzo mały.

Dwa wykroczenia i wydłużenie okresu próbnego o 2 lata

17-letni kierowcy powinni też zachować szczególną ostrożność. Dwa poważne wykroczenia skutkują:

obowiązkiem udziału w kursach reedukacyjnych,
wydłużeniem okresu próbnego o następne 2 lata.

Dla młodych kierowców jest to szczególnie dotkliwa sankcja, która może ciągnąć się przez długi okres dorosłości.

Gdzie (nie) pojedziesz jako 17-latek? Zakaz wyjazdów zagranicznych i pracy zarobkowej

Uzyskanie prawa jazdy przed 18. rokiem życia to również różnego rodzaju ograniczenia. Dokument ważny jest wyłącznie na terenie Polski, dlatego też odpowiedź na pytanie, czy 17-latek może jeździć za granicą w 2026 roku, brzmi negatywnie. Ponadto niepełnoletnia osoba z prawem jazdy nie może wykonywać pracy zarobkowej związanej z prowadzeniem pojazdu, czyli np. jako kierowca, dostawca czy kurier.

Posiadacz prawa jazdy w wieku 17 lat ma również zakaz przewożenia rówieśników bez obecności opiekuna. Przed przystąpieniem do prawa jazdy w wieku 17 lat ograniczenia warto dokładnie przeanalizować, aby uniknąć niepotrzebnych nieprzyjemności czy mandatów.

Podsumowanie – czy warto robić prawo jazdy rok wcześniej? Bilans zysków i strat

Uzyskanie prawa jazdy w wieku 17 lat może być szansą na zdobycie doświadczenia w prowadzeniu aut. Jednak to również poddanie się wielu surowym zasadom i długi okres kontroli. Z jednej strony więcej czasu poświęcimy na naukę pod okiem opiekuna, z drugiej to długi okres próbny, a także zero tolerancji dla ewentualnych błędów i niższe limity.

Wcześniejsze prawo jazdy może być więc dobrym rozwiązaniem dla osób, które są świadome, zdyscyplinowane i wspierane przez odpowiedzialne dorosłe osoby. Przed podjęciem ostatecznej decyzji warto dokładnie przeanalizować wszystkie za i przeciw.